Probiotyk dla psa – czym jest i kiedy go podawać?

Źródło: Pexels

Miękkie kupki, głośne burczenie w brzuchu, gazy, a czasem matowa sierść bez wyraźnego powodu – właściciele psów często szukają wtedy odpowiedzi w internecie i trafiają na słowo „probiotyk”. Pytanie brzmi: czy to faktycznie coś, czego potrzebuje pies, czy tylko modny dodatek do diety? Odpowiedź nie jest jednoznaczna, dlatego warto przyjrzeć się temu tematowi spokojnie i bez marketingowego szumu.

Probiotyk dla psa to temat, który najczęściej pojawia się wtedy, gdy układ pokarmowy zaczyna szwankować – po antybiotykoterapii, zmianie karmy, biegunce czy sytuacji, która wywołała silny stres. Nie każdy pies potrzebuje jednak dodatkowej suplementacji. Kiedy probiotyk rzeczywiście może być pomocny, czym różni się od prebiotyku i synbiotyku oraz na co zwrócić uwagę przy wyborze preparatu? Wszystkiego dowiesz się z tego artykułu. 

Czym jest probiotyk dla psa i jak działa?

Probiotyk zawiera żywe mikroorganizmy, które po podaniu trafiają do przewodu pokarmowego i wspierają równowagę jego flory bakteryjnej. W psich jelitach (podobnie jak w ludzkich), żyją miliardy bakterii, które pomagają trawić pożywienie, odżywiają komórki jelitowe, wzmacniają barierę jelitową i konkurują o miejsce z bakteriami chorobotwórczymi.

Ostatni aspekt ma szczególne znaczenie, ponieważ jelita to jednocześnie największe wsparcie układu odpornościowego. Zaburzenie równowagi mikrobiomu może osłabiać odporność całego organizmu. Dlatego probiotyki są też traktowane jako element szerszej profilaktyki zdrowotnej.

Probiotyk, prebiotyk i synbiotyk – czym się różnią?

• Probiotyk to żywe, korzystne bakterie – podane doustnie, kolonizują jelito na jakiś czas lub po prostu przez nie „przechodzą”, zostawiając po sobie korzystne działanie.
• Prebiotyk to pokarm dla tych bakterii – rodzaj błonnika, który nie jest trawiony przez psa, ale jest pożywką dla bakterii jelitowych. 
• Synbiotyk łączy oba te elementy – dostarcza bakterie i pożywkę dla nich, dzięki której mają większą szansę wywołać korzystne działanie. 

Kiedy warto podać psu probiotyk?

Zdrowy pies, który żywi się dobrze zbilansowaną dietą, ma zwykle sprawny mikrobiom. Jednak w niektórych sytuacjach warto sięgnąć po wsparcie probiotyczne:

• Antybiotykoterapia – antybiotyki nie odróżniają bakterii szkodliwych od pożytecznych i zwalczają oba rodzaje. Dlatego w trakcie i po leczeniu podaje się probiotyk, by szybciej odbudować florę jelitową.
• Biegunka lub luźne stolce – szczególnie po zmianie diety, przy przewlekłym stresie lub infekcji.
• Nagła zmiana karmy – psi układ pokarmowy potrzebuje czasu, by przyzwyczaić się do nowego jadłospisu i źle reaguje na nagłe zmiany.
• Sytuacje stresowe – transport, pobyt w hotelu dla zwierząt, wizyta w gabinecie weterynaryjnym czy burza mogą wpłynąć na pracę jelit.
• Inwazje pasożytnicze – po odrobaczaniu psa organizm często potrzebuje dodatkowego wsparcia, by odbudować równowagę flory bakteryjnej.
• Rekonwalescencja po chorobie – zwłaszcza jeśli towarzyszyło jej osłabienie apetytu lub problemy trawienne.
• Wczesna i późna faza życia – u szczeniąt i psich seniorów układ pokarmowy jest bardziej wrażliwy.

Powtarzające się objawy trawienne (w tym częste jedzenie trawy przez psa) mogą sygnalizować dyskomfort żołądkowo-jelitowy. Jeśli sytuacja się powtarza, warto skonsultować się z lekarzem weterynarii, by ustalić przyczynę.

Jaki probiotyk dla psa wybrać?

Przy wyborze suplementu dla psa, pamiętaj, że liczy się konkretny szczep bakterii, a nie tylko ich rodzaj. Wybierając produkt, zwróć uwagę na poniższe kwestie:

• Pełną nazwę szczepu, nie tylko rodzaj bakterii (np. konkretny szczep Lactobacillus, a nie samo „zawiera pałeczki kwasu mlekowego”).
• Liczbę jednostek CFU (colony forming units) – to ona decyduje o skuteczności dawki.
• Przeznaczenie dla psów – produkty opracowane z myślą o psim mikrobiomie mają odpowiednio dobrane szczepy i dawkowanie względem masy ciała.
• Warunki przechowywania – niektóre preparaty wymagają chłodzenia, inne są bardziej stabilne i można je przechowywać w temperaturze pokojowej. 

Różne szczepy mają też różne działanie: bakterie Bifidobacterium pomagają skrócić czas trwania biegunki i pobudzają układ odpornościowy, natomiast Lactobacillus usprawnia wchłanianie składników odżywczych i trawienie. Wiele preparatów łączy kilka szczepów.

Zachowaj szczególną ostrożność jeżeli Twój pies cierpi na jakiekolwiek alergie i poinformuj o tym lekarza weterynarii. Niektóre szczepy (np. L. reuteri czy L. casei) mogą nasilać reakcje alergiczne, ponieważ stymulują produkcję histaminy.

Także u psów z osłabioną odpornością (na przykład w trakcie leczenia onkologicznego) probiotykoterapia powinna odbywać się wyłącznie pod nadzorem lekarza weterynarii, ze względu na ryzyko przedostania się bakterii probiotycznych do krwiobiegu.

Czy można podać psu ludzki probiotyk?

Ludzkie probiotyki raczej nie wykazują działania toksycznego u psów, ale mimo to nie są one najlepszym wyborem. Mikrobiom psa różni się od ludzkiego, więc szczepy dobrane pod ludzi nie zawsze przynoszą taki sam efekt u psa. Dodatkowym problemem jest też inne dawkowanie.

Co więcej, część ludzkich probiotyków, zwłaszcza tych w formie żelek, zawiera silnie toksyczny dla psów ksylitol. Nawet niewielka spożyta ilość może wywołać u psa drgawki lub niewydolność wątroby. Dlatego zdecydowanie bezpieczniej jest wybrać produkt stworzony z myślą o psach i przed podaniem skonsultować to z lekarzem weterynarii.

Naturalny probiotyk dla psa – czy jogurt lub kefir wystarczą?

Łyżka jogurtu lub kefiru nie zastąpią psu weterynaryjnego probiotyku.

Źródło: Pexels

Wiele dorosłych psów ma ograniczoną tolerancję laktozy, co oznacza, że nabiał może wręcz wywołać objawy, którym miał zapobiegać (biegunkę lub wzdęcia). Co więcej, mleko krowie różni się składem od psiego mleka, a fermentowane produkty mleczne nie dają pewności, jaki szczep bakterii i w jakiej ilości trafia do jelit psa. Kiszone warzywa, które sprawdzają się u ludzi, zawierają z kolei dużo soli, która w większych ilościach jest dla psów szkodliwa.

Zdrowy, dorosły pies dobrze tolerujący nabiał może od czasu do czasu dostać odrobinę naturalnego jogurtu jako urozmaicenie diety (zdecydowanie bez dodatków smakowych). Nie należy jednak traktować tego jako zamiennika probiotykoterapii.

Jak podawać probiotyk psu i jak długo go stosować?

• Pora podania: Probiotyk najlepiej podawać razem z posiłkiem, o stałej porze dnia – to ułatwia utrzymanie regularności i zwiększa szansę na prawidłowe przyjęcie się bakterii w przewodzie pokarmowym. Dawkę zawsze należy dostosować do masy ciała psa, zgodnie z ulotką produktu lub zaleceniem lekarza weterynarii.
• Łączenie z antybiotykiem: Jeśli probiotyk stosowany jest z antybiotykiem, najlepiej podawać je w kilkugodzinnych odstępach – dzięki temu antybiotyk ma mniejszą szansę zniszczyć również te „dobre” bakterie. Najlepiej kontynuować probiotykoterapię jeszcze kilka dni po antybiotyku.
• Czas trwania: Jeśli powodem są jednorazowe dolegliwości (na przykład biegunka po zmianie karmy) poprawa stanu psa jest widoczna już po 24-48 godzinach, choć przeważnie stosowanie probiotyku powinno trwać dłużej. Przy przewlekłych problemach jelitowych czas suplementacji jest dłuższy i powinien zostać ustalony indywidualnie z lekarzem weterynarii.
• Szczenięta i psy wrażliwe: U takich psów warto zacząć od mniejszej dawki i obserwować reakcję organizmu przez pierwsze dni. Może pojawić się zmiana w wypróżnianiu – jeśli jest niewielka i przejściowa, nie powinna być powodem do obaw. Natomiast jeśli objawy się nasilają, pies traci apetyt lub staje się osowiały, należy przerwać stosowanie i skontaktować się z lekarzem weterynarii.

Inne sposoby na wspieranie odporności i prawidłowego funkcjonowania organizmu

Probiotyk to tylko jeden element wsparcia psiej odporności, na którą składają się także takie czynniki jak:

• Zbilansowana dieta dostosowana do wieku i wielkości psa, uwzględniająca odpowiednie witaminy.
• Regularne wizyty kontrolne u lekarza weterynarii i aktualne szczepienia.
• Profilaktyka przeciwpasożytnicza, ponieważ robaki u psa osłabiają jelita i cały organizm.
• Odpowiednia ilość ruchu, snu i nawodnienia – to podstawa dobrego zdrowia i samopoczucia.
• Dobrze dobrane suplementy diety, jeśli pies ich potrzebuje – np. środki wspierające stawy u starszych psów.

Oprócz probiotyku, do codziennej diety warto również dodać inne składniki wspierające odporność i prawidłowe funkcjonowanie organizmu. Oleje Hempets® nie zastępują preparatów zawierających żywe kultury bakterii, lecz mogą stanowić ich uzupełnienie w ramach codziennej troski o zdrowie psa.

Przykładowo, olej z nasion konopi dostarcza nienasyconych kwasów tłuszczowych Omega-3, -6 i -9, które są ważnym elementem prawidłowo zbilansowanej diety. Produkt dostarcza również fosforu, magnezu, wapnia, cynku, fitosteroli i aminokwasów, a także naturalnych przeciwutleniaczy. Zawarte w nim składniki wspierają prawidłowe funkcjonowanie organizmu, w tym układu odpornościowego, sercowo-naczyniowego, nerek i wątroby. 

Najważniejsze jest dopasowanie produktu do konkretnej potrzeby: jeśli szukasz wsparcia mikrobiomu jelit, sięgnij po odpowiednio dobrany probiotyk. Jeśli natomiast chcesz dodatkowo wzbogacić codzienną dietę psa o kwasy tłuszczowe oraz składniki wspierające ogólną kondycję organizmu, olej z nasion konopi jest świetnym uzupełnieniem jadłospisu.

Źródła:

• Merck Veterinary Manual – Principles of Treatment of Gastrointestinal Disease in Animals, merckvetmanual.com
• Merck Veterinary Manual – Modifying the Intestinal Microbiota in Animals, merckvetmanual.com
• American Kennel Club – Probiotics for Dogs, akc.org
• PMC/NCBI – Longitudinal Survey of Fecal Microbiota in Healthy Dogs Administered a Commercial Probiotic, ncbi.nlm.nih.gov/pmc
• PMC/NCBI – Pilot study evaluating tolerability and changes in fecal microbiota associated with novel probiotic administration to dogs with diarrhea, ncbi.nlm.nih.gov/pmc
• FDA – Paws Off Xylitol; It’s Dangerous for Dogs, fda.gov
• VCA Animal Hospitals – Xylitol Poisoning in Dogs, vcahospitals.com